Leonard Cohen – You Want It Darker
Door op 21 oktober 2016

Artiest: Leonard Cohen
Album_title: You Want It Darker
Release_date: 10/12/2016
Label: Columbia
Rating: Vierenhalve ster (4.5)
Soundsid: 3578562
You Want It Darker Leonard Cohen
4.5
4.5

Het is tamelijk wrang dat in diverse media Leonard Cohen al dood wordt verklaard voor hij het werkelijk is. Toch is het na beluistering van You Want It Darker ook wel enigszins logisch. In alles klinkt de jongste van de 82-jarige brombeer als een afscheid, maar tegelijk is hij in de bloei van zijn creatieve leven.

Het is een raar teken des tijds dat we nu ineens vooraf al aan het speuren zijn naar afscheidsboodschappen bij artiesten op leeftijd, omdat we de overduidelijke hints van een stervende Bowie (Blackstar en met name het requiem dat de toneelvoorstelling Lazarus is) en misschien ook wel die van Prince (nummers als Way Back Home en het afsluitende ‘that’s it’ op zijn laatste album) collectief hebben gemist. Is het zodat we straks bij het heengaan van Cohen kunnen zeggen ‘zie je wel? We hebben hem goed geduid!’, of ligt er iets anders aan ten grondslag?

Wat denk je van deze tekst?

“Going home ~ Without my sorrow
Going home ~ Sometime tomorrow
Going home ~ To where it’s better
Than before

Going home ~ Without my burden
Going home ~ Behind the curtain
Going home ~ Without the costume
That I wore”

Ha! Zie je wel? Hij maakt zich klaar om te sterven! Allicht, maar dit is een tekst van het album Old Ideas uit 2012.

Inmiddels zijn we twee albums verder. Het is gewoon niet meer dan logisch dat als je in een bepaalde levensfase terecht komt als mens, je blik op de wereld verandert. Bij ouderdom hoort nu eenmaal ook het besef dat het allemaal maar tijdelijk is, dat geneuzel van ons hier op die aardbol. Als je artiest bent, dan is dat ook een referentiekader waar vanuit je potentieel werkt. Letterlijk bijna, in het geval Leonard Cohen op You Want It Darker. We zien hem door een kader de duisternis in turen, terwijl hij nonchalant een sigaretje rookt. Dat beeld is tekenend voor de inhoud van het album. Cohen zoekt de duisternis op en misschien daarom wel vallen teksten als als het gruizig gebrachte ‘I’m ready, my lord’ op de openende titeltrack, of een ‘If you are the dealer, I’m out of the game’ in dat zelfde nummer zo op, temeer daar laatstgenoemde strofe min of meer door herhaling onderstreept wordt in Leaving The Table (‘I’m leaving the table, I’m out of the game’). Ook een mooie is ‘I’m travelling light, it’s au revoir’ in Travelling Light.

Dat alles in een voordracht die de term ‘zingen’ eigenlijk niet meer mag dragen. Cohen gromt, fluistert, bromt en mompelt zichzelf in parlando door de teksten heen en dat versterkt het eerlijke gevoel dat dit album heeft. Muzikaal wordt deze eerlijkheid onderstreept door het gebruik van echte instrumenten. Waar een deel van Cohens catalogus de tand des tijds maar moeilijk weet te doorstaan doordat veel instrumentale partijen uit het keyboard van de meester komen (zelfs klassiekers als Hallelujah en I’m Your Man hebben daarmee te kampen) gaat er van alle tracks op You Want It Darker een soort universele tijdloosheid uit, ook omdat de boel erg subtiel in de mix ligt en de mijmeringen van Cohen immer de hoofdrol opeisen.

Het samenspel tussen die soms bijna hemels klinkende muzikale begeleiding en de teksten die bijna de afgrond in vallen, het album is geproduceerd door Cohens zoon Adam, werkt wonderschoon. Hoogtepunten zijn juist de tracks waar dualiteit – muzikaal of tekstueel – tot het uiterste wordt opgedreven. On The Level bijvoorbeeld laveert tussen oprechte boosheid en verdriet over hoe dingen zijn gelopen enerzijds en anderzijds een ‘ik ben oud, het zal mijn tijd wel duren’. Ook fraai is It Seemed The Better Way, waar je met niet al te veel fantasie het laatste avondmaal van Jezus zoals ervaren door de ogen van Judas in terughoort. Met gelaten stem declameert Cohen de tekst en onderwijl torpederen het op de achtergrond meeneuriënde koor en het tussen de coupletten door fraaie vioolspel meedogenloos de ziel. Hou het verdorie maar eens droog!

Dus tja, gezien zijn leeftijd kan dit prima ‘de laatste Leonard Cohen’ zijn. Maar dat kan elk album van een ongezond levende willekeurige mid-twintiger ook zijn. Het leven is nu eenmaal eindig en dat besef is al sinds de jaren zestig verankerd in het werk van Leonard Cohen. Nu hij in de winter van zijn leven een prachtige creatieve piek te pakken heeft, kunnen we niet meer dan hopen dat hij op dit niveau gewoon op zijn minst 100 wordt.

Leonard Cohen – You Want It Darker

  1. You Want It Darker
  2. Treaty
  3. On The Level
  4. Leaving The Table
  5. If I Didn’t Have Your Love
  6. Traveling Light
  7. It Seemed The Better Way
  8. Steer Your Way
  9. string reprise / Treaty